Madem öyle, bu ayı yeni bir yazar keşfiyle kapatalım.

Krisztina Toth.

Modern Macar edebiyatının bilinen, ödüllü isimlerindenmiş. Aslında şairmiş. Beri yandan öykü kitapları da mevcut, lezizmiş.

Seçimim Piksel.

Her biri bedendeki bir uzvu konu alan, başın hikayesinden başlayıp tabana kadar devam eden, bedendeki hiyerarşiden bağımsız sırasız sırayla giden otuz öykü.

Öyküler birbirinden farklı zamanlarda, farklı yerlerde, farklı karakterlerle işleniyor gibi dururken her bir hikayenin karakter, mekan ve olaylarını hatırlatan ayrıştırıcı unsurlar birbirleriyle bağlantılanıyor, bu his ilk birkaç öykü sonrası yavaş yavaş geçmeye başlıyor. Anlatıcı rolündeki yazar aynı bir kameraman gibi hikayeyi sahneliyor, bazen kendi ‘yaratan’ varlığını belli ederek bir karakterin içine giriyor, onun bakış açısını veriyor, sonra dışarı çıkıp makro bakış açısına dönüyor. Aynı kitabın ismindeki gibi. Piksel piksel.

Her bir öykü bedendeki bir pikseli, onların mikro hikayelerini ifade ediyor. Kitabı yarılamanız itibariyle pikseller birleşmeye, hikayecikler makro bir bakış açısına ulaşmaya, tam bir bedeni bütünlemeye doğru ilerliyor. İkinci Dünya Savaşı’nda soykırımdan kurtulan Yahudilerden tutun da günümüzde yaşayan Fransız gay bir fotoğrafçıya, Türkiye sahillerine gelen iki orta yaşlı Romen-Macar-Fransız melezi kadın arkadaştan Yunan göçmeni köylülere, çingene oğlandan Alman orospuya.

Bu uzuvlar, insanlar ve hikayeleri kader biraraya getiriyor ya da ayırıyor, göçe mecbur bırakıyor ya da geri döndürüyor, evlendiriyor ya da aldattırıyor. Balkan topraklarından Avrupa’ya yayılan göçebelik ve yerleşiklik çelişkisi içinde her bir karakterin uzvu Macaristan’a bir şekilde bağlanıyor. Ağzınızda kalan buruk bir tatla.

Hangi uzuv hikayelerini daha bir belledim diye düşününce belirgin pikseller diyesim geliyor. Mesela köşeli, belirgin, mat taşlı nişan yüzüğü, zarftan çıkan bir tutam sarı saç, küllü topraklı makarna, kaba dikişlerle tutturulmuş deri koltuk başı, kaybolan köpek, parkelere gömülü hazine içimde bir yerlerde piksel piksel yanıp sönüyor.

Krisztina Toth, internet verilerine göre bir Yay. Burcunun yöneticisi Jüpiter’i ise Başak’ta. Resmi bütünsel olarak algılayıp anlam katan Yay arketipinin yolculuğu ve onu temsil eden yaralı atadam Chiron mitolojisinin yansıması kitabın sonunda kendini hem tamamına eren uzuvlar bütünüyle hem de hikayelerden birinde bizzat gösterilen kafasız, bacaksız bir bedenle ifade ediliyor sanki (Güneş Yay’da). Toth bunu ustalıkla başarıyor. Buna varış yöntemi içinse büyük resmi parçalara bölüyor, ince ince işliyor. Anlamı bu detaycılık üstünden minik minik, piksel piksel veriyor (Jupiter Başak’ta). Bir detaya giriliyor, bir geri çekilip uzaktan bakılıyor. Detaycılık ve bütünsellik birbiriyle konuşuyor. Belki de şu tespiti yapmak yerinde olur. Biz okuyucular bir insan bedeni üzerinden anlatılan insanlığın hikayesine tanık oluyor, büyük resmi böyle deneyimliyoruz. Her birimizin birbirine bağlı hikayesini. 

Yepyeni bir yazım dili, öyküleme biçemiyle, ilk defa tanışılan diyarın, yakın coğrafyanın yazarı Krisztina Toth’tan giriş eseri olarak Piksel çoklu yıldızlamayı hakediyor.

Piksel / Krisztina Toth / 168 sayfa / Dedalus / Yazar: Yay Piksel

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s